کد خبر: ۱۱۵۱۰۸
تاریخ انتشار: ۲۸ مهر ۱۳۹۴ - ۰۹:۲۷ 20 October 2015

 بازارچه مرزی یزدان یکی از چهار بازارچه مرزی خراسان جنوبی است که به روایت تاریخ قدمت آن به ۲۵۰ سال قبل بازمی‌گردد. این بازارچه که بعد از دوره پهلوی به فراموشی سپرده‌شده بود بار دیگر فعالیت خود را در سال ۷۲ آغاز کرد تا روزنه امیدی برای اشتغال مرزنشینان باشد.

رونق مجدد بازارچه یزدان بار دیگر نبض زندگی را در مرز مشترک با کشور افغانستان به جریان انداخت به‌گونه‌ای که در سال‌های ۸۲ و ۸۳ رتبه نخست صادرات کالا را در بین بازارچه‌های مرزی کشور کسب کرد.

اما اکنون چندین سال است که بازارچه نمونه کشوری به حالت رکود رفته و از بهمن‌ماه سال گذشته نیز به‌طور کامل از سوی کشور افغانستان بسته و تجهیزات میلیاردی مستقر در آن در حال فرسودگی است.

کشور افغانستان دلیل این رکود را عدم وجود گمرک رسمی در مرز یزدان اعلام کرده و تنها به صادرات از گمرک رسمی «ماهی رود» اکتفا می کند. در طول یک سال گذشته مسئولان زیادی برای رونق مجدد این بازارچه آستین بالا زده‌اند و وعده‌هایی داده‌اند که هنوز اجرایی نشده است.

دستور وزیر کشور برای بازگشایی بازارچه مرزی یزدان

 تیرماه سال گذشته بود که جواد هروی نماینده مردم قاین و زیرکوه در مجلس شورای اسلامی خبر از دستور وزیر کشور برای بازگشایی بازارچه مرزی یزدان داد و عنوان کرد: در جلسه‌ای که در تهران با وزیر کشور و وزارت خارجه داشته‌ام همه یکدل و یک‌صدا از باز شدن مجدد این بازارچه حمایت کرده‌اند.

در همین راستا مردادماه سال گذشته استاندار خراسان جنوبی نیز سفری به ولایت فراه افغانستان داشت که والی فراه نیز در این سفر برای بازگشایی مجدد بازارچه اعلام آمادگی کرد اما هیچ‌کدام از این وعده‌ها نتیجه اجرایی در پی نداشت بلکه چندی بعد دوباره بازارچه یزدان بسته و سبب ایجاد صف ۹ کیلومتری کامیون‌ها در مرزها شد.

وعده‌ رئیس‌جمهور افغانستان

در سال جاری نیز پیگیری‌ها برای بازگشایی این معبر به‌صورت جدی‌تر از سوی استان ادامه داشت به‌نحوی‌که با اصرار و پیگیری‌های استاندار تنها استانداری که در سفر رئیس‌جمهور افغانستان به ایران حضور داشت استاندار خراسان بود تا شاید بتواند در این دیدار راه‌حلی دیپلماسی برای جریان افتادن دوباره صادرات در یزدان پیدا کند.

در این سفر رئیس‌جمهور افغانستان موافقت خود را با رسمی شدن بازارچه یزدان اعلام کرد و برای بازگشایی آن تا آخر ماه مبارک رمضان قول مساعد داد.

هرچند اکنون حدود سه ماه از ماه مبارک رمضان می‌گذرد اما پرونده یزدان همچنان باز است، پرونده‌ای که قرار بود مردادماه در کمیسیون مشترک ایران و افغانستان نیز موردبررسی قرار بگیرد که آن‌هم با تأخیر مواجه شد.

 در آخرین وعده‌ها برای بازگشایی مجدد این بازارچه فرماندار زیرکوه یک ماه قبل خبر از فعال شدن این بازارچه در دو هفته آینده داد و اظهار امیدواری کرد با پیگیری‌های مسئولان استانی و قول‌های مساعد افغانستان، دریکی دو هفته آینده این بازارچه بازگشایی و فعال شود.

حجت‌الله خانزاده ادامه داده بود: به‌تازگی مرزبان جدید کلاته نظر قول داده با روی کار آمدن وی تغییراتی ایجاد شود و بازارچه‌ها را بازگشایی خواهد کرد.

سکانس آخر بازگشایی بازارچه یزدان

دو هفته تبدیل به یک ماه شد اما خبری از بازگشایی بازارچه یزدان نیست تا اینکه هفته گذشته دوباره مدیرکل گمرکات خراسان جنوبی خبر از بازگشایی درها برای بازارچه یزدان داد و گفت: افغانستان برای شروع دوباره مراودات تجاری از طریق یزدان درخواست داده است.

محمدعلی خاشی با بیان اینکه هنوز خبر رسمی در این مورد اعلام نشده است، بیان کرد: شنیده می‌شود با توجه به خواسته تجار افغانستان و اعلام این خواسته به رئیس جمهور گویا برای بازگشایی مرز فعالیت‌های جدی در حال انجام است.

به گفته وی تا دو هفته دیگر موانع برای انجام فعالیت‌های تجاری از این مرز حذف و فعالیت این بازارچه آغاز می‌شود.

باوجود همه این وعده‌ها مسئولان استانی از ادامه روند پیگیری‌ها خبر می‌دهند و عنوان کرده‌اند بازگشایی مجدد یزدان نیاز به کار دیپلماسی و تشکیلاتی از سوی دولت افغانستان دارد.

گویا مسئولان استان نیز از وعده‌های عملی نشده طرف افغانی خسته شده‌اند و زمان خاصی را برای تحقق این امر عنوان نمی‌کنند.

بررسی پرونده یزدان در کمیسیون ایران و افغانستان

رئیس دفتر نمایندگی وزارت امور خارجه در بیرجند در گفتگو با خبرنگار مهر بابیان اینکه موضوع بازگشایی یزدان در سفر رئیس‌جمهور افغانستان به ایران مطرح‌شد، اظهار کرد: در حال حاضر هیچ مانعی برای اجرای این امر نیست و طرف ایران برای بازگشایی آن آمادگی کامل دارد.

غلامحسین ابراهیمی بابیان اینکه بازگشایی بازارچه یزدان از طرف افغانی هنوز عملیاتی نشده است؛ بیان کرد: در این زمینه تاکنون پیگیری‌های زیادی از سوی وزارت خارجه و حتی سفارت ایران در کابل صورت گرفته اما هنوز نتیجه‌ای مبنی بر موافقت دولت افغانستان برای بازگشایی اعلام‌نشده است.

رئیس دفتر نمایندگی وزارت امور خارجه در بیرجند بابیان اینکه کمیسیون مشترک ایران و افغانستان قرار بود در مردادماه برگزار شود که با تأخیر مواجه شد، ادامه داد: این احتمال وجود دارد که موضوع بازگشایی بازارچه یزدان در این کمیسیون مطرح و وضعیت گمرک یزدان اعلام شود.

ابراهیمی با تأکید بر اینکه برای بازگشایی این بازارچه دولت افغانستان باید زیرساخت‌هایی فراهم و بعضی قوانین مربوط را اصلاح کند، بیان داشت: طرف افغانی برای این موضوع هم مشکل مالی و هم ساختاری دارد اما از جانب ایران هیچ مشکلی وجود ندارد.

وی با اشاره به اینکه دولت افغان برای بازگشایی آن وعده سه‌ماهه داده بود که هنوز عملی نشده است، عنوان داشت: بنابراین نمی‌توان زمان خاصی برای این امر اعلام کرد شاید این بازارچه تا یک ماه دیگر باز شود شاید هم تا شش ماه دیگر عملیاتی نشود.

اعلام آمادگی استان برای استقرار گمرک در بازارچه یزدان

رئیس بازارچه‌های مرزی خراسان جنوبی نیز در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به وجود چهار بازارچه مرز یزدان، میل ۷۳، میل ۷۸ و دوکوهانه در استان، گفت: در حال حاضر سه بازارچه استان از سوی کشور افغانستان بسته‌شده و صادرات تنها از بازارچه میل ۷۸ انجام می‌شود.

محمدرضا فخر بابیان اینکه بازارچه مرزی یزدان از بهمن‌ماه سال گذشته توسط طرف افغانی بسته‌شده است، بیان داشت: افغانستان دلیل این موضوع را عدم حضور گمرک اعلام کرده چراکه درآمد بازارچه‌ها به خزانه دولت نمی‌رود.

وی ادامه داد: دولت جدید افغانستان بخشنامه‌ای در این زمینه صادر کرده اما خراسان جنوبی نیز برای همکاری در استقرار گمرک در این بازارچه به آن‌ها اعلام آمادگی کرده‌ است.

به گفته وی در حال حاضر ازلحاظ اداری در هر چهار بازارچه استان نیروهای گمرک استان حضور دارد و تنها مشکل موجود از طرف کشور افغانستان است.

رئیس بازارچه‌های مرزی خراسان جنوبی بابیان اینکه برای بازگشایی مجدد این بازارچه تاکنون پیگیری‌های زیادی از سوی استاندار و دفتر نمایندگی وزارت خارجه در بیرجند انجام‌گرفته است، بیان کرد: تحقق این امر کار دیپلماسی و تشکیلاتی می‌طلبد که سخت و زمان‌بر خواهد بود.

فخر با تأکید بر اینکه ما به دنبال ایجاد مرز رسمی در بازارچه یزدان هستیم، عنوان داشت: در بازارچه‌های مرزی تنها مبادلات بین دو کشور انجام می‌شود اما با استقرار گمرک رسمی فعالیت‌های جهانی و بین‌المللی انجام خواهد شد.

یزدان قدمتی ۲۵۰ ساله دارد

وی به قدمت ۲۵۰ ساله گمرک یزدان اشاره کرد و گفت: ساختمان قدیمی گمرک واقع در یزدان نشان می‌دهد که از حدود ۲۵۰ سال قبل تا دوران پهلوی این بازارچه مرکز تجاری فعال بوده است.

رئیس بازارچه‌های مرزی خراسان جنوبی ادامه داد: از سال ۷۳ این بازارچه مجدداً بازگشایی و تا سال ۹۳ نیز فعال بود اما از سال گذشته از طرف افغانستان بسته شد.

بنا به گفته فخر این بازارچه در سال ۸۲ و ۸۳ رتبه نخست صادرات کالا در میان بازارچه‌های مرزی کشور را کسب کرده بود که در حال حاضر مورد بی‌مهری دولت افغانستان قرارگرفته است.

به گزارش خبرنگار مهر، تعلل در رفع مشکلات بازارچه یزدان از سوی مسئولان دو کشور مرزنشینان را کلافه و رنج مهاجرت را برای آن‌ها به همراه داشته است.

بازارچه‌ای که مردم درگذشته از طریق آن امرارمعاش می‌کردند  امروز در رکودی بی‌سابقه به سر می‌برد و هرچند مسئولان وعده حل مشکلات این بازارچه را می دهند اما در عمل شاهد حرکتی لاک پشتی در راستای رفع این مشکلات هستیم.
منبع: مهر
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر: